Bosna Hersek’te kriz derinleşiyor

Göstericiler hükümetin istifasını istedi

Bosna Hersek’te Çarşamba günü yaşam koşullarının düzeltilmesi, özelleştirmelerin iptali ve politikacıların maaşlarının düşürülmesi talepleri ile başlayan hemen ardından da  ülke geneline yayılarak süren eylemler devam ediyor. Saraybosna’da Cumhurbaşkanlığı binası önünde toplanan göstericiler haftanın ilk gününde ana caddeyi bir süre trafiğe kapatırken, bina içindeki çalışanlar güvenlik gerekçesi ile boşaltıldı. Bu sırada makamlarında bulunan Bosna Hersek Üçlü Devlet Başkanlığı Konseyi Başkanı Jelyko Komşiç, Bosna Hersek Federasyonu (FBIH) Başkanı Jivko Budimir ve FBIH Başkan Yardımcısı Mirsad Kebo’nun da diğer çalışanlarla birlikte binadan ayrıldığı gözlendi. Saraybosna'da, dört ana caddeyi trafiğe kapatan göstericiler, Bosna Hersek Federasyonu hükümetine istifa etme çağrısında bulundu. Polis ekiplerinin geniş güvenlik önlemi aldığı gösteriler sırasında herhangi bir olay yaşanmazken, ülkenin kuzeydoğusundaki Tuzla kentinde de gösterilerin yeniden başladığı belirtildi.

BELGRAD DA GÖSTERİCİLERE DESTEK VERDİ

Bu arada Sırbistan’ın başkenti Belgrad'da, Bosna Hersek'teki göstericilere destek amacıyla sosyal paylaşım siteleri aracılığıyla organize edilen eyleme katılan göstericiler, üzerinde ''Bosna HersekHalkına Destek'', ''Bugün Tuzla, Yarın Belgrad'',  ''Antifaşist Tuzla'ya Selam'', ''Cesur Bosna Seninleyiz'', ''Tuzla Kalbimizde'' yazan dövizler taşıdı.

Öte yandan, polisin geniş güvenlik önlemleri aldığı eylemde, bir grup aşırı sağcı Sırp Bosna Hersek vatandaşlarına destek verdikleri için göstericileri protesto etti. Grupa sözlü tacizde bulunan aşırı sağcı Sırp grup, Lahey'de yargılanmasına devam edilen eski Sırp General Ratko Mladiç lehine slogan attı. Protestocular, vatandaşları kendi eylemlerine destek vermeye çağırırken, benzer organizasyonlara devam edeceklerini açıkladılar.
Öte yandan, Una-Sana Kantonu hükümetinin istifası talebiyle dört gündür protestoların düzenlendiği Bihaç'ta, Kanton Başbakanı Hamdiya Lipovaça'nın istifa etmesinin ardından kentte sessizlik hakim.
Tuzla’da geçen çarşamba başlayan ardından da Bosna Hersek’te yaşamı felç eden eylemler nedeniyle bugüne kadar dört kanton başbakanı istifa etti. Gösterilerde 300'den fazla kişi yaralandı, 17 kamu binası da zarar gördü.

ŞİDDETTEN UZAK DURMA ÇAĞRISI

Öte yandan Bosna Hersek Üçlü Devlet Başkanlığı Konseyi Başkanı Jelyko Komşiç ile konseyin Boşnak üyesi Bakir İzzetbegoviç, ülke genelindeki eylemler dolayısıyla vatandaşlara “sağduyulu davranma ve şiddetten uzak durma” çağrısında bulundu.

Bosna Hersek’teki “Federalna” televizyonuna birlikte konuk olan Komşiç ve İzzetbegoviç, ülkedeki son gelişmeleri değerlendirdi. Komşiç, ülke genelinde devam eden sorunların ne yabancılar ne de Hırvatistan veya Sırbistan tarafından çözüleceğinin kabul edilmesi gerektiğini ifade etti.

Uluslararası toplumun, reformların uygulanması konusunda Bosna Hersek’e destek olabileceğini kaydeden Komşiç, “Bir başka deyişle, uluslararası toplum kendi ülkelerinde inandıkları prensiplere sadık kalarak bize yardım edebilir. Uluslararası askeri güçlerin müdahalesi söz konusu değildir, hele de konu toplumsal meselelerken” dedi.

Komşiç ayrıca, Bosna Hersek’in komşularının Bosna Hersek içerisindeki gelişmelere karışmamaları gerektiğini belirterek, dün Mostar kentini ziyaret eden Hırvatistan Başbakanı Zoran Milanoviç’in ziyaret nedeni konusunda bilgisi olmadığını da kaydetti.

KOMŞULARA DİPLOMATİK UYARI

Milanoviç’in ziyareti hakkında kendisine bilgi verilmediğini ve ziyareti medya aracılığıyla öğrendiğini söyleyen Komşiç, “Komşu ülkenin başbakanı öncelikle ülkenin başkentine gelmeliydi. Kendisinin verdiği mesaj, ülkenin sadece bir kesimine değil, tüm Bosna Hersek vatandaşlarına yönelik olmalıydı. Desteği için teşekkür ediyorum ancak verdiği destek Saraybosna’dan daha güçlü bir şekilde hissedilirdi” dedi.

Komşiç ayrıca, Sırbistan Başbakan Yardımcısı Aleksandar Vuçiç’in daveti üzerine Belgrad’a giden Bosna Sırp Cumhuriyeti Başkanı Milorad Dodik’in Belgrad ziyareti konusunda da önceden bilgilendirilmediğini kaydetti.

Sırbistan Başbakan Yardımcısı Vuçiç’in “Sırbistan, Bosna Hersek’in içişlerine karışmak istemiyor” ifadelerini de değerlendiren Komşiç, “Bizim için en iyisi komşularımızın bizi rahat bırakması, Bosna Hersek’in içişlerine karışmamasıdır. Bu, bizim çözmemiz gereken bir krizdir. Bu gelişmeler, Bosna Hersek’teki demokrasinin geçtiği bir süreçtir” diye konuştu.

“İSTİFA ÇÖZÜM DEĞİL” 

Komşiç, ülke genelinde eylemlerin devam etmesi halinde “kolaylıkla” istifa edebileceğini belirtirken, İzzetbegoviç ise istifanın çözüm olmadığını söyledi.

Bakir İzzetbegoviç ise, “Bunun bir çıkış olduğunu düşünmüyorum. Vatandaşlar seçimlerde bana oy verdi. Ben ülkenin istikrar ve güvenliğinden sorumluyum. Görevim bitene kadar ülkenin kurumlarını, istikrar ve güvenliğini savunacağım” diye konuştu.

Vatandaşların ekmek ve adalet talep ettiğini söyleyen İzzetbegoviç, yetkililerin bu konuda gerekli adımları en hızlı şekilde atmaları gerektiğini dile getirdi.

Dodik’in Belgrad ziyareti sırasında kullandığı “Bosna bölünmeye doğru kayıyor” ifadelerini de değerlendiren İzzetbegoviç, “Gerek Milorad Dodik’i gerekse ülkedeki diğer siyasetçileri çekişmelere son vermeye davet ediyorum. Milorad Dodik, Bosna’daki savaş nedeniyle Aliya İzzetbegoviç ve Bosna Hersek’in savunucularını suçluyor” dedi.

Komşiç ve İzzetbegoviç ayrıca, bugünden itibaren cuma günü yapılan eylemler sırasında yakılan ve yangında büyük zarar gören Cumhurbaşkanlığı binasındaki makamlarında görevleri başında olacaklarını duyurdu.

 AA